با توجه به اينکه مرکز پژوهشهاي کاربردي سازمان زمين شناسي يکي از مراکز وابسته به سازمان زمين شناسي است و از اهداف پيروي مي کند در اين راستا يکي از مهمترين بخشهاي اين مرکز که در سايت معرفي شده است بخشهاي مهم علمي - پژوهشي مي باشد.

اهداف بخشهاي علمي- پژوهشي

- انتقال دانش گروههاي مختلف علوم زمين مانند رسوب‌شناسى، زمين شناسى دريايى، ژئوفيزيک، ژئوشيمى، نفت و انرژي، منابع آبي و غيره

- توسعه زيربناي اطلاعاتي با هدف تامين نيازهاي اطلاعاتي دانش پ‍‍ژوهان و سرمايه گذاران معدني

- اطلاع رساني فعال در زمينه علوم زمين در قالب بانکهاي اطلاعاتي طبقه بندي شده

- ارتقاء سطح كيفي و كمي بانك هاي اطلاعات علوم زمين

- فراهم كردن بستر تحقيقات بين رشته اي مرتبط با علوم زمين

در اين بخش به معرفي قسمتهاي مختلف علمي- پژوهشي در مركز پ‍ژوهشهاي كاربردي سازمان زمين شناسي پرداخته مي شود كه اهداف، معرفي و برنامه هاي فعلي و آتي همراه با اطلاعات علمي طبقه‌بندي شده هر بخش را به طور كامل در آن معرفي مي نمايد.

بخشهاي علمي- پژوهشي مرکز پژوهشهاي کاربردي سازمان زمين شناسي شامل:

• بانکهاي اطلاعاتي آزمايشگاههاي علوم زمين:

بانکهاي اطلاعاتي آزمايشگاهي به منظور گسترش مفاهيم آزمايشگاهي علوم زمين راه اندازي شده است. با توجه به اينكه مجتمع پژوهشهاي كاربردي سازمان زمين‌شناسي يك مركز آزمايشگاهي بين‌المللي است و اهداف مشخصي را در زمينه اطلاع‌رساني علوم آزمايشگاهي دارد،‌ بخش بانكهاي اطلاعاتي آزمايشگاههاي علوم زمين ايجاد شده است. در بانكهاي اطلاعاتي آزمايشگاهي اطلاعات مفيد و طبقه‌بندي شده در زمينه‌هاي مختلف آزمايشگاهي علوم زمين مانند آزمايشگاههاي كاربردي علوم زمين،‌ آماده سازي نمونه‌ها،‌ نمونه‌برداري، اورانيوم و غيره موجود مي‌باشد. از اهداف آتي اين بخش گسترش اطلاعات آزمايشگاهي موجود در قالب بانکهاي اطلاعاتي آزمايشگاهي مي باشد. 

بانکهاي اطلاعاتي آزمايشگاههاي علوم زمين شامل:

- آماده سازي نمونه

- نمونه برداري

- اورانيوم

- آزمايشگاههاي کاربردي علوم زمين

اهداف بانک هاي اطلاعاتي آزمايشگاهي 

- ايجاد اطلاعات متمرکز آزمايشگاهي علوم زمين به صورت طبقه بندي شده

- گسترش و توسعه اطلاعات آزمايشگاهي موجود در بانک آزمايشگاههاي علوم زمين

- معرفي روشها و تجهيزات و نمونه هاي آزمايشگاهي مرتبط با علوم زمين

- افزايش بكار گيري اطلاعات آزمايشگاههاي علوم زمين در اکتشاف منابع زميني و معادن

- افزايش سطح كيفي و كمي بانك هاي اطلاعاتي آزمايشگاهي علوم زمين

بخشهاي اصلي بانکهاي اطلاعاتي آزمايشگاهي شامل:

بانک آماده سازي نمونه

1- نمونه هاي آناليزي و شناسايي: مايع و جامد و گاز

2- روشهاي آماده سازي

• انواع روشهاي آماده سازي نمونه ها

• روشهاي آماده سازي نمونه براي تجهيزات کاربردي

• روشهاي استاندارد آماده سازي نمونه هاي عنصري

3- تجهيزات مختلف براي آماده سازي نمونه ها:

4- مواد و ابزار لازم براي آماده سازي نمونه ها  

5- آزمايشگاههاي آماده سازي نمونه    

بانک نمونه برداري

1. نوع نمونه برداري

2. محيط نمونه برداري

3. نمونه هاي مختلف

4. روشهاي نمونه برداري

5. تجهيزات و ابزار نمونه برداري

بانک آزمايشگاههاي کاربردي علوم زمين

1. مشخصات آزمايشگاه

2. تجهيزات آزمايشگاهي

3. تكنيكهاي آزمايشگاهي

4. پرسنل موجود در آزمايشگاه

5. وضعيت آناليز و آماده‌سازي نمونه ها

بانک آزمايشگاههاي اورانيوم

1. معرفي اورانيم

2. منابع اورانيم

3. كاربردها

4. استخراج

5. فرآوري

6. غني سازي

7. پسمانداري

8. نمونه هاي اورانيم

9. روشها

10. آزمايشگاهها ومراکز تحقيقاتي ايران ودنيا

• ژئوفيزيك هوايي

ژئوفيزيک يکي از رشته هاي علوم کاربردي است که امروزه در حل مسائل زيادي در ارتباط با زمين به دانش بشري کمک مي کند. اساس بکارگيري اين علم وجود اختلاف در خواص فيزيکي مواد داخل زمين و ساختارهاي موجود در آن مي باشد.

اين بخش به معرفي روشهاي ژئوفيزيک هوايي مانند روش الکترومغناطيس، روش مغناطيسي، روش راديومتري، روش ثقل سنجي مي پردازد.  با استفاده از اين روش ها مي توان به بررسي ساختارهاي زمين شناسي، تغييرات ليتولوژي (جنس سنگها)، بررسي زيرسطحي نواحي پوشيده از آبرفت که در سطح قابل رويت نيستند و... پرداخت.

اهداف ژئوفيزيک هوايي:

مهمترين اهداف متصور براي ژئوفيزيک هوايي شامل موارد ذيل مي باشد:

1- شناسايي و اکتشاف کاني هاي فلزي و غيرفلزي

2- اکتشاف هيدروکربنها (نفت و گاز)

3- تصحيح نقشه هاي زمين شناسي

4- مطالعات زمين شناسي مهندسي و ژئوتکنيک

5- مطالعات آب شناسي

6- مطالعات زيست محيطي

7- مطالعات باستان شناسي

8- غيره و......

بخش هاي اصلي ژئوفيزيک هوايي:

مهمترين بخش هاي بانک اطلاعاتي تهيه شده در اين بخش شامل آرشيو موضوعي به قرار ذيل مي باشد:

1- گزارش پروژه هاي انجام شده

2- نتايج پروژه ها

3- نقشه هاي تهيه شده از نتايج پروژه ها

4- داده هاي جمع آوري شده در هر پروژه

5- مقالات ارائه شده مرتبط با ژئوفيزيک هوايي

• نفت و انرژي

اهميت انرژي و نفت بعنوان بهترين منبع تامين آن در جهان امروزه بر هيچکس پوشيده نيست.

با توجه به اهميت روزافزوني که مساله عرضه و تقاضاي انرژي در تعادل اقتصادي و رشد و توسعه داردونيز به جهت ارتباط فشرده اي که بخش نفت وانرژي باکليه بخشهاي صنعت واقتصاد دارد.

شناخت منابع تامين و ساختار مصرف  انرژي و برنامه ريزي براي تامين و توزيع انرژي و نفت و گاز بعنوان مهمترين منبع توليد آن از اهميت ويژه اي برخوردار است.

در راستاي نيل به اين هدف و در جهت شناسايي پتانسيل هاي انواع انرژي هاي موجود شامل انرژي هاي فسيلي (نفت، گاز و ذغال)، انرژيهاي تجديد پذير (انرژي خورشيدي، باد، ژئوترمال و ...)، انرژي هاي نو (انرژي هسته اي) و انرژي الکتريکي(برق) با هدف ارتقا دانش فني در تمام مراحل توليد انرژي از شناسايي تا توليد و مصرف سعي گرديده بانک اطلاعاتي مدوني با نام بانک اطلاعات نفت و انرژي ايجاد گردد.

اهداف راه اندازي بانک نفت و انرژي:

1- ارتقا دانش فني در تمام مراحل توليد انرژي از شناسايي تا مصرف و پارامترهاي مرتبط با آن

2- شناخت منابع انرژي هاي گوناگون و برنامه ريزي براي تامين و توزيع انرژي

3- متمرکز سازي اطلاعات هيدروکربني و دسترسي آسان به اطلاعات مرتبط

4- ساماندهي و ارائه اطلاعات مدون نفت و انرژي به منظور اطلاع رساني دقيق به متخصصين داخلي و خارجي

5- ارائه اطلاعات عمومي و تخصصي ميادين نفت و گاز ايران

6- بررسي ساختارهاي زمين شناسي و ذخاير نفت و گاز و زغال ايران و معرفي اطلاعات آماري آن

7- معرفي شرايط زمين شناسي و ذخاير مواد راديوکتيو در ايران و وضعيت کارهاي اکتشافي صورت گرفته

8- معرفي منابع تامين انرژي هاي تجديدپذير شامل انرژي آبي، باد، انرژي خورشيدي و ژئوترمال

9- ارائه اطلاعات نيروگاهها و تاسيسات انرژي هاي تجديدپذير در ايران

معرفي بخشهاي مختلف بانک نفت و انرژي

- نفت و گاز

- ذغال سنگ

- انرژي هسته اي

- انرژي هاي تجديد پذير

- انرژي الکتريسيته

• منابع آبي

اجراي بانک اطلاعاتي منابع آب گام مهمي در ثبت اطلاعات مربوط به سطح آب ها و کيفيت آنها، رودخانه ها، درياچه ها وسفره هاي آب زير زميني ايفا خواهد کرد. در اين صورت امکان مراقبت از اين منابع در برابر آلودگي و بهره برداري بي رويه از منابع آب امکان پذير خاهد شد. از سوي ديگر با دانستن اطلاعات لحظه اي و دقيق ضمن مقايسه و تفسير اين اطلاعات، پيش بيني سيلاب ها و سيل ها و در نتيجه خسارات ناشي از آنها به حداقل ميزان خود مي رسد.

جمع آوري، به روزرساني و ارائه اطلاعات بصورت يكجا و در قالب يك پايگاه داده كمك شايان توجهي به مديريت اين منبع حياتي در كشور بزرگ ايران ميكند. سازمان زمين شناسي ايران بعنوان يك سازمان علمي و تحقيقاتي با توجه به حيطه علوم زمين، كوشش مي نمايد تا با ايجاد بانك هاي اطلاعاتي گوناگون از جمله بانك اطلاعات آب بعنوان يكي از شاخه هاي علوم زمين نقش بزرگي را در راستاي اجرا و تحقق اهداف مختلف كشور ايفا نمايد

اهداف و فعاليت هاي مربوط به ايجاد و تکميل يک بانک اطلاعاتي منابع آب

1. جمع آوري و بررسي اطلاعات لحظه اي و دراز مدت

2. آمادگي در برابر بحران ها و مخاطرات از قبيل سيل و رانش ها

3. محافظت از منابع آبي

1 - جمع آوري اطلاعات و بررسي اطلاعات لحظه اي و دراز مدت

ايجاد و بررسي شبکه هاي پايشي و جمع آوري اطلاعات لحظه اي و طولاني مدت و مقايسه مقادير جريان، سطح  و کيفيت آب رودخانه ها، درياچه ها و سفره هاي آب زير زميني.

2 - آمادگي در برابر بحران ها و مخاطرات از قبيل سيل و رانش ها

برخي از مناطق کشور بواسطه شرايط خاص اقليمي متاثر از سيلاب ها و ساير بلاياي طبيعي هستند. اندازگيري جريان سطحي کمک شايان توجهي در پيش بيني سيل ها و سيلاب ها مي کند و همچنين بررسي هاي جوي گام موثري در جهت کاهش و حتي جلوگيري از خسارت بر مي دارد.

 3  - محافظت منابع آبي

در بسياري از نقاط دنيا گسترش تاسيسات و عمليات هاي تصفيه آب موجب گرديده که کيفيت آب به گونه اي قابل ملاحظه بهبود بيابد، با اين حال پيشرفت و توسعه در اين عرصه نيازمند کنترل آلودگي و جلوگيري از آسيب به منابع آبي مي باشد که اين امر با جمع آوري و دسته بندي اطلاعات مربوطه در يک بانک اطلاعاتي قابل حصول است.